เรื่องเล่าจากคลินิก : ดื่มเพิ่มความดัน
คนไข้ถือเอกสารเข้ามาแจ้งความประสงค์ขอปรึกษาเรื่องผลเลือด ซึ่งเป็นเรื่องที่ผมชอบมากอยู่แล้ว เอกสารประมาณห้าแผ่นมาจากสถานพยาบาลหนึ่ง ได้ความว่าผู้ป่วยไปตรวจรักษาโรคทางศัลยกรรม คุณหมอส่งตรวจเลือดชุดหนึ่ง แล้วพบความผิดปกติของไขมันในเลือด โคเลสเตอรอลประมาณ 210 ไตรกลีเซอไรด์ 530 LDL ประมาณหนึ่งร้อยต้น ๆ และเอชดีแอลประมาณ 50 คุณหมอทางศัลยกรรมแนะนำมาปรึกษาอายุรแพทย์ ลูกสาวคนไข้เลยพามาหาผมที่นี่
ผู้ป่วยมีโรคประจำตัวความดันโลหิตสูง ได้รับยา manidipine, losartan และ atenolol จากผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมท่านหนึ่ง รักษามาตลอด หลังจากซักประวัติพื้นฐานทั่วไป ก็เข้าประเด็น
"คุณดื่มเหล้าไหมครับ" ผมยิงตรงทันที
"ไม่ดื่มเหล้าค่ะ" ผู้ป่วยตอบสวนมาทันทีเช่นกัน
"แต่แม่ดื่มเบียร์นะคะ" ลูกสาวบอกทันทีอีก
ใช่ครับ คนไข้ตอบไม่ผิดเพราะเขาไม่ได้ดื่มเหล้า แต่ดื่มเบียร์ ผมควรถามว่าดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์บ้างไหมต่างหาก
"ดื่มบ่อยไหมและเยอะไหมครับ" ในหัวเริ่มคำนวณปริมาณดื่มมาตรฐาน และเริ่มรู้แล้วว่าไตรกลีเซอรไรด์ที่สูงมาจากแหล่งใด
"ดื่มวันละแก้วเล็ก ๆ เท่านี้ค่ะ เกือบทุกวัน" ผู้ป่วยทำมือให้ดู ซึ่งก็คือแก้วน้ำปกติ 150 ซีซี คิดก็ประมาณครึ่งกระป๋องเบียร์
"เบียร์ทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์สูงได้นะครับ แล้วยังมีอาหารมัน ของทอด เนื้อติดมัน ผมว่าควรหยุดนะครับ ไขมันในเลือดสูงมากแล้ว" ผมอธิบายไป ซึ่งคนไข้ก็เข้าใจ แต่ประโยคที่ถามกลับมาทำให้อึ้งไปเลย
"ตอนแรกก็ไม่คิดจะกินหรอกค่ะ แต่คุณหมอที่รักษาแนะนำให้กิน" ผู้ป่วยแจ้งเช่นนั้น
ผู้ป่วยได้รับคำแนะนำจากผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมที่รักษาอยู่ประจำ ว่าให้ดื่มเบียร์เล็กน้อยต่อวัน เพราะความดันโลหิตของคนไข้ลดต่ำลง กลัวจะเป็นลมไป ผู้ป่วยจึงปฏิบัติตามมาอย่างต่อเนื่อง สองเดือนแล้ว
"แล้วค่าที่ว่าต่ำประมาณเท่าไรครับ" เสียงผมเริ่มจริงจัง
"ตัวบนประมาณ 100 ค่ะ จำตัวล่างไม่ได้"
"แล้วมีอาการหวิว หน้ามืด เป็นลม บ้างไหมครับ" ผมถามต่อเพื่อตรวจสอบว่าความดันโลหิตต่ำจริงไหม ประโยคตามมาก็น่าตกใจเช่นกัน
"ไม่เคยมีเลยค่ะ ทำงานได้ตามปกติ มันต่ำหลังจากคุณหมอปรับเพิ่มยาให้ใหม่ พอต่ำลงคุณหมอจึงแนะนำให้ดื่มเบียร์เพราะกลัวจะเป็นลม"
ผมหลับตานับ ห้า..สี่..สาม..สอง..หนึ่ง แล้วอธิบายคนไข้ใหม่ แจ้งว่าถ้าความดันลดต่ำลงแต่ยังไม่มีอาการวูบหน้ามืด ก็ยังไม่อันตรายมาก อาจจะปรับลดยาลดความดันดูก่อน ส่วนการดื่มเหล้า อาจจะทำให้รู้สึกวูบวาบ แต่จริง ๆ แล้วความดันโลหิตจะลดต่ำลงไปอีก และที่สำคัญคือเกิดผลเสียแน่นอนเพราะไตรกลีเซอไรด์สูงมากแล้ว
พูดคุยกันประมาณสามสิบนาทีจนเข้าใจทุกถ้วนกระบวนความ สรุปว่าเราจะลดยาความดันโลหิตลง (วัดความดันท่านั่งสูงกว่าท่ายืน) และหยุดดื่มเบียร์ ลดอาหารมัน แล้วจะลองติดตามผลและเจาะเลือดซ้ำโดยงดอาหาร 8 ชั่วโมงว่าเป็นอย่างไร ผู้ป่วยและลูกสาวเข้าใจดี จึงพากันกลับบ้าน
เรื่องราวเหล่านี้ยังพบเห็นได้ทั่วไป ความเชื่อเรื่องการดื่มเหล้ากระตุ้นเลือดลม กระตุ้นความดันเลือด ยังคงมีอยู่ไม่ห่างหาย และบางครั้งมาจากผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมอีกด้วย ผลดีจากการดื่มเหล้าหวังผลกระตุ้นความดัน ผมไม่รู้หรอกว่ามันจริงหรือไม่ แต่ไตรกลีเซอไรด์ที่สูงจนน่ากังวล มันเกิดผลเสียขึ้นมาแล้ว
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น