Beck's Triads ภาวะ cardiac tamponade

 Beck's Triads ภาวะ cardiac tamponade

น้ำในช่องเยื่อหุ้มหัวใจที่มีการกดเบียดระบบไหลเวียนเลือด เราเรียกว่า cardiac tamponade ภาวะฉุกเฉินทางอายุรกรรมที่ต้องระบายน้ำออกโดยเร็ว

มีอาการแสดงที่ค่อนข้างจำเพาะต่อโรคเรียกว่า Beck's Triads ตามชื่อ Claude Beck ศัลยแพทย์หัวใจชาวอเมริกา ผู้คิดค้นอาการแสดงนี้

ส่วนถ้ามีน้ำในเยื่อหุ้มหัวใจแต่ไม่กดเบียดระบบไหลเวียน อันนี้เรียก pericardial effusion

1. ความดันโลหิตต่ำ เลือดไหลไม่เข้า หัวใจปั๊มออกได้ไม่ดี ทำให้ความดันโลหิตต่ำ อวัยวะเริ่มขาดเลือด ขาดออกซิเจน

2. หลอดเลือดดำที่คอโป่งชัด (distended jugular vein) ไม่ใช่แค่เห็นชัดขึ้น แต่โป่งนูนเลย อาจเห็นได้ยากในคนอ้วนเนื้อเยอะ แต่ให้นั่งเอนสัก 30-45 องศา หายใจเข้าออกลึก ๆ เอียงคอไปทางซ้าย ดูต้นคอด้านขวา อันนี้จะชัดเลย

3. เสียงหัวใจ มันบอก อาจไม่ค่อยพอ ... ไม่ใช่ล่ะ จริง ๆ คือเสียงหัวใจจะอู้อี้ ๆ ไม่ชัด เบา ๆ ลง เพราะเสียงต้องผ่านตัวกลางน้ำออกมา จึงไม่ชัดเหมือนเนื้อแน่น ๆ ที่เราฟังปรกติ เรียกว่า muffled heart sound

ถ้าครบสามข้อ จะมีความจำเพาะต่อ cardiac tamponade สูงมาก ต้องรีบใส่ใจ วินิจฉัย และรักษา หัตถการ pericardiocenthesis ยังจำเป็นและช่วยชีวิตคนไข้ได้ครับ

ยาไทรอยด์ แนะนำยา methimazole ก่อน

 เบา ๆ ก่อนนอนกับ ยาไทรอยด์

สำหรับคนที่เป็นโรคไทรอยด์เป็นพิษ จะมีการรักษาเฉพาะเช่น การกลืนน้ำแร่ การผ่าตัด และการใช้ยา

สำหรับคนที่ใช้ยา ไม่ว่าจะใช้ยารอการรักษาอื่น หรือใช้ยาเป็นยาหลัก จะแนะนำยา methimazole ก่อนเสมอ ด้วยเหตุออกฤทธิ์ยาวนานกว่า กินง่ายกว่า และผลข้างเคียงของยาน้อยกว่า

ส่วนยา PTU propylthiouracil ทางอเมริกาแนะนำใช้เป็นยาตัวรองนะครับ จะใช้เมื่อกินยา methimazole ไม่ได้ หรือตั้งครรภ์ (ในไตรมาสแรก) หรือเป็นภาวะพิษไทรอยด์เฉียบพลัน (thyroid crisis) สาเหตุหลักคือผลข้างเคียงพบมากกว่าโดยเฉพาะเรื่องของตับอักเสบ ใครที่กินยานี้นอกจากติดตามระดับไทรอยด์ฮอร์โมน ก็อย่าลืมเรื่องการทำงานของตับด้วยนะ

เพศสัมพันธ์ทางทวารหนัก

 เพศสัมพันธ์ทางทวารหนัก : the offroad story

ในยุคปี 2022 นี้คำถามเรื่องการมีเพศสัมพันธ์คงต้องกว้างขึ้นลึกขึ้น ด้วยการยอมรับความสัมพันธ์ในรูปแบบต่าง ๆ และเพศสภาพที่หลากหลาย คำถามเรื่องเพศเพื่อการวินิจฉัยโรคจึงต้องละเอียดลออมากขึ้น

-คู่นอนหญิงหรือชายหรือทัังคู่

-รูปแบบของเซ็กซ์ ทางช่องคลอด ทางทวารหนัก ทางปาก การสัมผัสแบบอื่น

-เป็นฝ่ายตั้งรับหรือเป็นฝ่ายสอดใส่

-การป้องกัน ชนิดถุงยางที่ใช้ สารหล่อลื่นที่ใช้

-อุปกรณ์ช่วยเหลือ ยาช่วยเหลือ

เพราะหนึ่งอาการสำคัญที่เกิดมากขึ้นในยุคนี้ กลั้นอุจจาระไม่อยู่ (fecal incontinence)

จากการสำรวจเรื่องเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักในอังกฤษ ลงใน british medical journal พบว่าอัตราการมีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักเพิ่มจาก 12% เป็น 28% ในช่วงยี่สิบปีที่ผ่านมานี้ ในขณะที่ในสหรัฐอเมริกาเพิ่มขึ้นถึง 30-45% เลยทีเดียว

สัดส่วนที่พบก็ยังพบในความสัมพันธ์หญิงชาย มากกว่าชายชาย น่าจะเป็นเพราะตัวเลขปริมาณเซ็กซ์หญิงชายมีมากกว่านั่นเอง

ปัญหากลั้นอุจจาระไม่อยู่ในชาย เราคงถามเรื่องเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักหรือในทางตรงข้ามหากพบมีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักก็จะเตือนและระวังภาวะนี้ได้ง่าย แต่กับสุภาพสตรีเป็นปัญหาที่ถูกละเลย

ในด้านกายวิภาคและสรีรวิทยา ผู้หญิงจะมีกล้ามเนื้อหูรูดที่บาดเจ็บง่ายกว่า หย่อนได้มากกว่า ตัวฮอร์โมนเพศก็ทำให้หย่อนและกลั้นอุจจาระไม่อยู่ได้ง่ายกว่า ร่วมกับการดึงยืดเวลาตั้งครรภ์และคลอดบุตรก็ยิ่งทำให้กลั้นอุจจาระไม่อยู่

อีกอย่างคือ ผู้หญิงจะไม่ค่อยบอกเรื่องเพศสัมพันธ์ทางทวารหนัก และหมอเองก็ไม่กล้าถามจึงแก้ไขปัญหาได้ยากและถูกลืม แล้วมันมีความสำคัญมากขนาดไหนหรือแบบออฟโรดนี่

จากการวิจัยเรื่องเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักกับภาวะกลั้นอุจจาระไม่อยู่ในวารสาร The Journal of Sexual Medicine ปีที่แล้ว พบว่าในกลุ่มชายรักชาย มีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักประมาณ 8% และในกลุ่มนี้พบกลั้นอุจจาระไม่อยู่ 12.5% เมื่อเทียบกับกลุ่มที่ไม่มี (5.7%)

มาดูในกลุ่มสตรีบ้าง ลงรายงานใน American Journal of Gastroenterology ปี 2016 พบว่าการกลั้นอุจจาระไม่อยู่ในหญิงพบ 9.9% ในกลุ่มใช้ทวารหนัก ส่วนในชายพบ 11% และทั้งสองกลุ่มมีความแตกต่างจากกลุ่มที่ไม่ได้มีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

และหากมาคำนวณหาโอกาสเกิดโรคจะพบว่าหากเคยมีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักจะเป็นโอกาสเสี่ยงการเกิดภาวะกลั้นอุจจาระไม่ได้ที่ชัดเจนทีเดียว

หากสนใจการมีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนัก ต้องป้องกันให้ดี ไม่ว่าหล่อลื่นมากพอ สวมถุงยางสำหรับทางนี้ที่จะหนากว่าปกติ อย่ารุนแรงเพราะฉีกขาดง่าย

และต้องเข้าใจโอกาสการเกิดภาวะกลั้นอุจจาระไม่อยู่ในอนาคตโดยเฉพาะกับสุภาพสตรีด้วยนะครับ

"งดมื้อเย็น"

 ว่าด้วยเรื่องมื้อเย็น ปูทางมาทั้งวันก็อยากพูดเรื่องนี้แหละ

หลายคนชอบ "งดมื้อเย็น" ด้วยกลัวอ้วน คุมน้ำหนัก เป็นเบาหวาน หรืออะไรก็ตามแต่ หลายกรณีก็ดี แต่อยากให้อ่านข้อเตือนใจนี้ด้วยนะครับ

สำหรับผู้ป่วยที่เป็นเบาหวาน การกินอาหารแบบวางแผน เฉลี่ยค่าพลังงาน จะดีกว่าการอดมื้อใด เพราะบางครั้งอดแล้วหิวมาก เลยกินมากขึ้นในมื้อต่อไป หรือไปกินอาหารระหว่างมื้อที่ปริมาณมากกว่าอาหารในมื้อเสียอีก

และหากใช้ยาฉีดอินซูลิน กินยาซัลโฟนิลยูเรีย พวก gli–ทั้งหลาย หรือยา –glinide ที่ทำให้น้ำตาลต่ำได้ การอดอาหารหนึ่งมื้ออาจส่งผลให้น้ำตาลต่ำมากจนอันตรายได้ครับ

สำหรับคนที่ตั้งใจคุมน้ำหนัก แล้วเลือกกินผักผลไม้แทนมื้อเย็น กรุณาตรวจสอบปริมาณและชนิดผลไม้ที่กินด้วย เผลอ ๆ กินมากกว่าที่เจตนาหยุดมื้อเย็นเสียอีก

หลายคนเน้นหนักมื้อเย็น เพราะกลางวันไม่มีเวลากิน หรือมื้อเย็นมีเวลาเยอะ พร้อมหน้าพร้อมตา อันนี้ขอให้ปรับชนิดให้ดี อย่ากินของมันทอดผัด หรือหวานจัด ผมแนะนำเคี้ยวนาน กินช้า จิบน้ำเพิ่ม คุยเยอะ ๆ จะลดปริมาณการกินได้ เทคนิคผมคือ ถือถั่วฝักยาวอันเดียวเคี้ยวทั้งคืน

นม เนย เบเกอรี่ อาหารมัน อาจทำให้ท้องอืดนอนไม่สบายได้ ควรลดหรือเลี่ยงก่อนนอนนะครับ

ขอให้กินมื้อเย็นอย่างสบายใจและมีความสุขนะครับ

"มาดินเนอร์กับผมสักหน

รับรองน้องจะลืมทุกคนที่เจอมา"

กะเพราไก่ไข่ดาว กินเซฟ ๆ

 กะเพราไก่ไข่ดาว กินเซฟ ๆ

เชื่อว่าหลายคนคงกินเมนูนี้เป็นหลัก ก็ไม่ผิดครับ ง่าย อร่อย พลังงานสารอาหารครบ วันนี้เรามากินเมนูนี้แบบเซฟกัน

พลังงาน 500-600 กิโลแคลอรี่ต่อจานครับ ส่วนมากมาจากโปรตีนและไขมัน (ผัดและทอด) ส่วนพลังงานจากคาร์บก็ปรับได้ตามข้าวที่กิน

ลดข้าวลงสักหน่อย ใช้น้อยอย่ากินเยอะ ใช้เยอะก็อย่ากินเยอะ ข้าวถ้วยเดียวก็พอ เพราะมีพลังงานจากอย่างอื่นมาเสริม

ใช้ไข่ต้มแทนไข่ดาว ลดการใช้น้ำมันทอด ลดพลังงานลง 70-80 กิโลแคลอรี่เลยนะ กินไข่แดงได้นะครับ วันละฟองสองฟอง ไม่ได้แย่อะไรนะ คอเลสเตอรอลในเลือดไม่ได้ขึ้นสูงจากไข่วันละ 1-2 ฟอง

เนื้อไก่ไร้หนัง รับโปรตีนดี ๆ จากไก่และเอาไขมันอิ่มตัวออกครับ ไขมันอิ่มตัวไม่ค่อยดีต่อหัวใจและหลอดเลือด กินอร่อยเซฟ ๆ ได้

ไม่ต้องใส่พริกน้ำปลา นี่คือแหล่งเกลือเกินที่มากมาย ถ้างดตรงนี้ได้ ลดเกลือในอาหารได้เยอะเลย ยิ่งโรคหัวใจ โรคไต โรคความดันสูง ยิ่งต้องลด

ที่สำคัญ พวกชานมไข่มุกเติมวิปครีม ช็อกโกแลตเย็นเพิ่มไซรัป ที่กินหลังกะเพราไก่นี้แหละที่ทำให้อ้วน

คิดอะไรไม่ออกบอกกะเพรา
แต่ถ้าคิดถึงเรา ก็เอาเบอร์ห้องไป