การตรวจอุจจาระเพื่อหาเลือดออก

ก่อนนอน

แม้การตรวจส่องกล้องลำไส้ใหญ่ (colonoscopy)​และการตรวจเอ็กซเรย์คอมพิวเตอร์ลำไส้ใหญ่ (CT-Colonoscopy)​จะเป็นการตรวจคัดกรองมะเร็งลำไส้ใหญ่ที่ได้รับคำแนะนำ เพราะความไวและความจำเพาะดี

แต่ไม่สามารถทำได้ทุกที่ ทำได้ไม่มากพอ ราคาสูง ทำให้เราไม่สามารถทำในวงกว้างพอที่จะลดการเสียชีวิตจากมะเร็งลำไส้ใหญ่ได้

การตรวจอุจจาระเพื่อหาเลือดออกจึงเป็นทางเลือกที่ดีในการคัดกรองของประเทศเรา เพราะราคาไม่แพง ทำได้หลายที่ ไม่มีอันตราย หากผลบวกจึงมาหาสาเหตุและพิจารณาส่องกล้อง

จะช่วยคัดกรองได้มากมายมหาศาล

นอนหลับฝันดีนะ

มีเรื่องดี ๆ มาเล่าให้ฟัง ณัฐ คูณรังษีสมบูรณ์

มีเรื่องดี ๆ มาเล่าให้ฟัง

ปีที่แล้วช่วยอาจารย์เขาซื้อหนังสือและประชาสัมพันธ์หนังสือ ตอนนี้มันออกผลแล้ว อยากจะบอกว่า

1. ตัวผมคนเดียว ทำให้เกิดเรื่องแบบนี้ไม่ได้หรอกครับ มันคือแรงช่วยของทุกคน ได้อ่านของดี ได้ช่วยสมทบทุนด้วย

2. เป็นเพราะความปรารถนาดีอย่างแรงกล้าของอาจารย์ณัฐนี่แหละครับ โครงการที่ไม่ง่าย หนังสือก็ต้องทำเอง ถ้าไม่มุ่งมั่นและอดทน ทำไม่ได้หรอกครับ

ผมช่วยเพียงผูกเชือกรองเท้าให้อาจารย์เท่านั้น ถ้วยรางวัลที่ได้เป็นความพยายามของอาจารย์และความร่วมใจของทุกคนครับ
...
...
สวัสดีครับแอดมินเพจ ‘อายุรศาสตร์ ง่ายนิดเดียว’

ขณะนี้ ผมได้นำเงินรายได้จากการขายหนังสือ (หลังหักค่าใช้จ่าย) จำนวน 70,886.20 บาท มอบให้กับกองทุนเพื่อใช้ในการซื้อยานอกบัญชียาหลักแห่งชาติ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยเหลือค่ายานอกบัญชียาหลักให้กับผู้ป่วยภาวะหัวใจล้มเหลวต่อไป โดยเงินจำนวนดังกล่าวมายอดขายหนังสือจำนวน 411 เล่ม และค่าตอบแทนการเขียนหนังสือที่ผมได้รับจากโครงการตำรา คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

โดยหักค่าใช้จ่ายในการตีพิมพ์หนังสือ (คิดเฉพาะจำนวนเล่มที่ขายได้ ส่วนเล่มที่เหลือค้างไม่ได้นำมาหักเป็นค่าใช้จ่าย) ค่าจัดทำหนังสือ และค่าจัดส่งหนังสือครับ

ในโอกาสนี้ ผมจึงอยากขอขอบคุณอาจารย์เป็นอย่างมากที่ได้ช่วยกรุณาเขียนรีวิวประชาสัมพันธ์หนังสือผ่านทางเพจ ‘อายุรศาสตร์ ง่ายนิดเดียว’ ครับ ขอบคุณอาจารย์มากครับ

ณัฐ คูณรังษีสมบูรณ์

ปล. เอาเรื่องดี มาชโลมใจในวันที่สังคมท้อแท้ครับ

Carbohydrate Deficient Transferrin (CDT) ที่ค่อนข้างเฉพาะเจาะจงกับการดื่มเหล้า

ดื่มเหล้าแล้วค่าเลือดผิดปกติ

การดื่มเหล้าจะส่งผลให้น้ำตาลในเลือดสูงได้ มีอาการตับอักเสบ ค่า AST และ ALT ขึ้นสูง โดยเฉพาะหากดื่มเหล้านาน ๆ และตับอักเสบเรื้อรัง จะพบสัดส่วนของค่า AST:ALT ประมาณ 2:1

ไตรกลีเซอไรด์สูงมาก การดื่มเหล้าอาจทำให้ตับอ่อนอักเสบ ค่า Amylase ขึ้นสูงมากได้เช่นกัน

แต่ยังมีการตรวจเลือดอันหนึ่งคือ Carbohydrate Deficient Transferrin (CDT) ที่ค่อนข้างเฉพาะเจาะจงกับการดื่มเหล้า โดยเฉพาะหากดื่มเป็นประจำต่อเนื่อง และดื่มมาก หากเราตรวจค่านี้จะขึ้นสูง หรือหากเคยลดลงเพราะงดเหล้าเลิกเหล้า แล้วกลับมาดื่มอีก ค่านี้ก็จะขึ้นสูงเช่นกัน

ค่าจะขึ้นสูงรวดเร็วหลังดื่มเหล้า และหากงดเหล้าต่อเนื่อง 2-5 สัปดาห์ก็จะลดลง ในกรณีตรวจแล้วคงที่ก็แสดงว่า ไม่ได้หยุดเหล้าเลย นั่นเอง

การตรวจมีความเฉพาะเจาะจงสูงมาก โดยเฉพาะหากตรวจติดตามต่อเนื่อง แต่มีความไวต่ำ อาจมีคนดื่มเหล้าบางคนที่ไม่ขึ้นหากไม่ดื่มนานต่อเนื่อง และอาจเป็นบวกได้จากโรคตับเรื้อรังบางชนิด

วัดโดยวิธี high performance liquid chromatography (HPLC) เทียบกับ total transferrin ถ้าค่าเกิน 1.7% ถือว่าบวก คือเฉพาะเจาะจงสูงมาก

แต่การตรวจนี้ยังไม่แพร่หลายในบ้านเรา และราคาแพงอีกด้วย วิธีที่แม่นยำและตรงกว่าคือ ถามประวัตินั่นแหละ ถามมาตอบตรง ถูกโรค รักษาแม่น อย่าอ้อมแอ้มอ้อมค้อม

"ดื่มเหล้าผลจะเลือดยุ่ง ดื่มลุงรับรองเลือดพล่าน"

pretest probability

กริ๊งงง ...

Kassandra : สวัสดีค่ะ คุณได้รับรางวัลจากการเสี่ยงโชคครับ กรุณากด .... ไปที่ตู้เอทีเอ็ม แล้วกด.. เราจะโอนเงินกว่าห้าร้อยล้านบาทให้คุณทันที

Alexios : เฮ้ย ...จริงหรือวะ

Kassandra : จริงค่ะ สามารถตรวจสอบได้ค่ะ เราโทรมาจากหน่วยงาน ส.ว.ย., ต.ล.ก., น.ก., ค่ะ

Alexios คงคิดสองอย่าง

อย่างแรก กรณี Alexios ไม่เคยเสี่ยงโชคเลย.. ไม่เชื่อหรอก มิจฉาชีพชัวร์ เราไม่เคยเสี่ยงโชค

อย่างสอง Alexios มีเสี่ยงบ้าง .. จริงเปล่าวะ มีอะไรที่เราลืมไปไหม ไปเสี่ยงโชคเอาไว้ ขอตรวจสอบก่อน

นี่คือเหตุการณ์ที่ ผลการตรวจใด ๆ ออกมาเป็นบวก เราจะเชื่อไหมก็ขึ้นกับ pretest probability ความน่าจะเป็นก่อนส่งตรวจ หากโอกาสเป็นโรคน้อยมาก อุบัติการณ์น้อยมาก ถึงแม้ผลออกมาเป็นบวก เหมือนกรณีแรก Alexios ก็แทบไม่เชื่อ แต่หากมีโอกาสเกิดโรคบ้าง อย่างกรณีที่สอง แล้วผลออกมาบวก จะเห็นว่าส่งผลต่อการตัดสินใจทันที

การแปลผลการตรวจทางการแพทย์ ไม่สามารถแปลผลบวกลบได้ตรง ๆ ต้องอาศัยการคำนวณทางสถิติ ความรู้เรื่องความไวและความจำเพาะของการทดสอบ โอกาสเกิดโรค อุบัติการณ์ ประวัติ ตรวจร่างกาย มาประกอบการคิดเสมอครับ

ใครรู้บ้างว่าสองตัวละครในเรื่องนี้มาจากเรื่องอะไร

เราระวังตัวเอง ติดเชื้อโควิด-19

ถึงเพื่อน ๆ พี่ ๆ น้อง ๆ

จากข่าวเรื่องผู้ติดเชื้อโควิด-19 ที่ผ่านมา คงจะทำให้หลายคนรู้สึกหวาดหวั่นว่าหากเกิดการระบาดหรือมาตรการควบคุมอีกครั้ง น่าจะเกิดความสูญเสียอีกมาก

ผมอยากเชิญชวนทุกท่าน นึกถึงตอนที่สถานการณ์การระบาดที่ผ่านมาว่าเราระวังตัวเองอย่างไร นำมาปรับใช้ตอนนี้

นอกจากจะกันโควิดได้แล้ว ยังสามารถป้องกันไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ ติดเชื้อทางเดินอาการ มือเท้าปาก และอีกหลายโรค

1. ขยันล้างมือบ่อย ๆ ทบทวนการล้างมือ 7 ขั้นตอน

2. พกเจลแอลกอฮอล์ที่ตอนนี้มีมากมาย ใช้บ่อย ๆ ถูมือเหมือนล้างมือ

3. กินร้อน ถูกอนามัย อาหารสะอาด ล้างมือก่อนหลังกิน

4. เข้าห้องน้ำห้องส้วม ล้างมือทุกครั้ง

5. สวมหน้ากากอนามัย อย่าลืมล้างมือหลังจับหน้ากาก ซักทำความสะอาดหน้ากากผ้าทุกวัน

6. ถ้าป่วยให้แยกตัวออกมา อย่าคลุกคลีกับคนที่เขาสบายดี โดยเฉพาะเด็ก ผู้สูงวัย และผู้ที่มีโรคประจำตัว

7. ถ้าสัมผัสผู้ป่วย ควรสังเกตอาการตัวเองอย่างใกล้ชิด และป้องกันคนอื่นติดโรคจากเรา

8. รักษาสุขภาพ พักผ่อนเพียงพอ ออกกำลังกายประจำ กินอาหารห้าหมู่ ไม่กินมากไป ดื่มน้ำสะอาด เลิกบุหรี่และเหล้า

ประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาสองสามพันปีสอนเราว่า คนที่ดูแลตัวเองและปรับตัวได้ดี จะมีโอกาสชนะโรคร้ายได้มากกว่า

โอกาสของคุณ อยู่ในมือของคุณเอง อย่าทิ้งมันไปเสียล่ะครับ